حسینقلی خان فرزند جعفرقلی خان از ایلخان‌های معتبر بختیاری بود که در سال ۱۲۰۰متولد شد. او به سبب شعرهایش به گویش بختیاری نیز معروف بود.

پس از کشته شدن پدرش در ۱۲۱۵ مدتی تحت سرپرستی عمویش بود و سپس به خدمت منوچهرخان معتمدالدوله درآمد. پس از آنکه معتمدالدوله، محمدتقی کنورسی از طایفة چهارلنگ را شکست داد کارش بالا گرفت و منوچهرخان اورا نایب الحکومه بختیاری کرد. حسینقلی خان بتدریج دیگر خانهای بختیاری را تحت اقتدار خود درآورد. سرکوبی شورشیان ومخالفان دولت مرکزی، ایجاد امنیت و ثبات در  ایران و انگلیس به حمایت از دولت قاجار در سال ۱۲۳۵ و خیلی اقدامات و خدمات دیگر وی باعث ترقی جایگاه و افزایش محبوبیتش نزد دولت قاجار گردید. از اینرو در ۱۲۴۱ از طرف آن دولت لقب ناظم بختیاری را دریافت نمود و سپس پنج سال بعد در ۱۲۴۹ فرمان ایلخانی کل بختیاری از جانب ناصرالدین شاه قاجار برای وی صادر گردید. حسینقلی خان از آن پس به مدت پانزده سال در اوج نفوذ و اقتدار بود. دلیل مدت طولانی حکومت و نفوذ او ناصرالدین شاه را نگران کرد بنابراین حاجی میرزا عبدالغفارخان نجم‌الدوله را به‌ظاهر برای برآورد هزینه ساخت آب بند اهواز اما در واقع برای گردآوری اطلاع درباره میزان و قدرت نیروهای حسینقلی خان به منطقة بختیاری فرستاد. نجم الدوله در گزارش خود به شاه درباره میزان قدرت ایلخان در جنوب اشاره کرد.

گزارش نجم الدوله گزارشهای قبلی را که فرهاد میرزا معتمدالدوله حاکم فارس برای شاه تهیه کرده بود تأیید می‌کرد. بنابراین ناصرالدین شاه به کشتن ایلخان برانگیخته شد و به پسرش ظل‌السلطان حاکم اصفهان دستور داد که او را به قتل رساند. در سال۱۲۶۰ ظل السلطان، ایلخان را به اصفهان فراخواند و ایلخان در مراسم بازدید از سربازان شرکت کرد و در پایان مراسم اظهار داشت که یکصد سوار بختیاری برابر یک هزار از چنین نیرویی هستند این گفته به ظل‌السلطان انگیزه بیشتری برای اجرای نقشه اش داد. او پس از پایان مراسم ایلخان و دو پسرش اسفندیارخان و علیقلی خان را برای گفتگو به دارالحکومه برد. پس از جداکردن او از پسرانش و زندانی کردن آنان دستور قتل ایلخان را داد او در طول زندگیش ۱۰ همسر اختیار کرد واز همسرانش صاحب ۱۸ فرزند شد که ۱۲ دختر و ۶ پسر که نامهای پسران بترتیب نجفقلی خان ، علیقلی خان، خسرو خان، اسفندیار خان ، یوسف خان و امیرقلی خان بود. حسینقلی خان علاوه بر بیرحمی و شجاعت که لازمه زندگی و شرایط ایلخان بود طبعی حساس و لطیف داشت و به سبب شعرهایش به لهجة بختیاری معروف بود.

منبع : ایل بزرگ بختیاری